- کد نظام پزشکی: ۱۴۴۱۸۹
- ۰۲۱-۸۸۰۵۰۷۹۴
دکتر زهرا السادات شامخی
دندانپزشک عمومی
آبسه دندان یا Dental Abscess یک کیسه حاوی چرک است که در نتیجه عفونت باکتریایی ایجاد میشود.
آبسه معمولاً به دو شکل دیده میشود:
آبسه پریآپیکال: در انتهای ریشه دندان ایجاد میشود.
آبسه پریودنتال: در بافت لثه و کنار ریشه دندان شکل میگیرد.
در بسیاری از موارد، پوسیدگی عمیق باعث ورود باکتریها به پالپ دندان و در نهایت ایجاد عفونت در اطراف ریشه میشود.
مهمترین علتهای ایجاد آبسه عبارتاند از:
وقتی پوسیدگی درمان نشود، باکتریها میتوانند به پالپ دندان، یعنی بخش داخلی حاوی عصب و عروق، برسند. ادامه عفونت ممکن است به تشکیل آبسه در انتهای ریشه منجر شود.
ترک یا شکستگی دندان میتواند مسیر ورود باکتریها به قسمتهای داخلی دندان را فراهم کند و خطر عفونت را افزایش دهد.
عفونت و بیماریهای لثه نیز میتوانند در اطراف ریشه دندان باعث ایجاد آبسه شوند. بیماری لثه همچنین ممکن است با خونریزی، تورم و بوی بد دهان همراه باشد.
مسواک نزدن منظم، استفاده نکردن از نخ دندان و مصرف زیاد مواد غذایی شیرین، احتمال پوسیدگی و عفونت دندان را افزایش میدهد.
آبسه میتواند علائم مختلفی ایجاد کند. مهمترین نشانهها عبارتاند از:
دنداندرد شدید و ضرباندار
درد هنگام جویدن یا گاز زدن
حساسیت به سرما و گرما
تورم لثه
تورم صورت یا گونه
بوی بد دهان
طعم ناخوشایند یا شور در دهان
تب
حساس و متورم شدن غدد لنفاوی زیر فک یا گردن
در برخی موارد، اگر آبسه پاره شود، ممکن است ناگهان چرک وارد دهان شود و درد کاهش پیدا کند. کاهش درد به معنی برطرف شدن عفونت نیست و همچنان نیاز به درمان دندانپزشکی وجود دارد.
بله، آبسه دندان در صورت درمان نشدن میتواند جدی شود.
عفونت ممکن است از دندان به استخوان فک و بافتهای اطراف گسترش پیدا کند. در موارد شدید، عفونت میتواند به نواحی سر و گردن منتقل شود و حتی عوارض خطرناکی ایجاد کند.
تورم صورت یا گردن همراه با تب، یا مشکل در تنفس و بلع، نیازمند رسیدگی فوری پزشکی است.
هدف اصلی درمان، از بین بردن عفونت و حفظ دندان در صورت امکان است. روش درمان به وضعیت دندان و میزان گسترش عفونت بستگی دارد.
دندانپزشک ممکن است با ایجاد یک برش کوچک، چرک را تخلیه کند و محل را شستوشو دهد.
اگر عفونت از پالپ دندان منشأ گرفته باشد، درمان ریشه یا عصبکشی میتواند عفونت را برطرف کرده و دندان را حفظ کند.
در این روش بافت عفونی داخل دندان خارج، کانالهای ریشه تمیز و ضدعفونی و سپس پر و مسدود میشوند. در برخی موارد نیز برای تقویت دندان، روکش توصیه میشود.
اگر دندان بهشدت آسیب دیده باشد و امکان حفظ آن وجود نداشته باشد، ممکن است کشیدن دندان و تخلیه عفونت ضروری باشد.
آنتیبیوتیک در همه موارد آبسه لازم نیست. اگر عفونت به بافتهای اطراف گسترش پیدا کرده باشد یا شرایط خاصی وجود داشته باشد، دندانپزشک ممکن است آنتیبیوتیک تجویز کند. خودسرانه آنتیبیوتیک مصرف نکنید.
خیر. حتی اگر آبسه باز شود و درد کاهش پیدا کند، عفونت لزوماً از بین نرفته است.
بنابراین ترکیدن آبسه یا کاهش موقت درد نباید باعث شود درمان دندانپزشکی را به تعویق بیندازید.
اگر علائمی مانند درد شدید، تورم لثه، چرک، حساسیت دندان یا بوی بد دهان دارید، بهتر است در سریعترین زمان ممکن توسط دندانپزشک معاینه شوید.
برای تشخیص، دندانپزشک ممکن است دندان را معاینه و با ضربه یا فشار بررسی کند و در صورت نیاز عکس رادیوگرافی بگیرد تا محل و میزان عفونت مشخص شود.
پیشگیری از پوسیدگی و بیماری لثه میتواند خطر ایجاد آبسه را کاهش دهد:
روزی حداقل دو بار با خمیردندان حاوی فلوراید مسواک بزنید.
هر روز بین دندانها را با نخ دندان یا ابزار مناسب تمیز کنید.
مصرف شیرینی و نوشیدنیهای قندی را کاهش دهید.
سیگار و دخانیات را کنار بگذارید.
برای معاینه منظم به دندانپزشک مراجعه کنید.
پوسیدگیهای کوچک را قبل از عمیق شدن درمان کنید.
آبسه دندان نتیجه یک عفونت باکتریایی و تجمع چرک در اطراف دندان یا لثه است. درد شدید، تورم، حساسیت به سرما و گرما، تب، بوی بد دهان و درد هنگام جویدن از مهمترین علائم آن هستند.
درمان آبسه ممکن است شامل تخلیه عفونت، عصبکشی، کشیدن دندان و در برخی شرایط مصرف آنتیبیوتیک باشد. تشخیص زودهنگام میتواند به حفظ دندان و جلوگیری از گسترش عفونت کمک کند.
